Friday, August 24, 2018

Мияагасэ боомтын тухай /Miyagase dam/

Мияагасэ боомтын тухай

Miyagase dam


Мияагасэ боомт нь Японы Канагава аймгийн нутагт орших Сагами голын цутгал Накацү гол дээр баригдсан хүндийн хүчний бетон боомт юм. 
Японы засгийн газар 1930 оноос эхлэн Ёокохама-Канагава үйлдвэрийн бүсийн цахилгааны асуудлыг шийдэхийн тулд Сагами голын ашиглах ерөнхий төлөвлөгөө, УЦС, усан сан, боомт байгуулахаар хайгуул судалгааны ажлаа эхлүүлж 1938 онд жижиг боомтуудын барилгын ажлыг эхлүүлсэн байна. Харамсалтай нь Дэлхийн 2-р дайны улмаас санхүүжилт зогсож барилгын ажил зогссон байна. Дайны дараа хөрөнгө хүч бага байсан учир жижиг боомтуудаа удаан хугацааны турш барьж ашиглалтанд оруулан ажиллуулж хөрөнгө босгох замаар том боомт болох Мияагасэ боомтын төслийг 1969 онд эцэслэн шийдэж 1971 он хүртэл барьж дуусгаж ашиглалтанд оруулжээ. Ийнхүү Сагами голыг ашиглах ерөнхий төлөвлөгөө 39 жилийн дараа биелэлээ олсон байна. Хардаа .... төлөвлөлт, хэрэгжүүлэлт ийм л чухал. 


Мияагасэ боомтын доод хашиц талд хяр дээр, 2017 оны 8 сар

Thursday, February 8, 2018

Монголын бага оврын УЦС-ууд /Small hydropowers in Mongolia/

Монголын бага оврын усан цахилгаан станцууд - 1
Гуулин, Үенч, Эрдэнэбулган, Манханы УЦС-ууд

Монголд бага оврийн усан цахилгаан станцын хөгжлийг түүчээлж дээрх цахилгаан станцуудыг төсөлөх, барьж байгуулахад гар бие оролцсон усны аж ахуйн компаниуд, чадварлаг инженер, техникийн ажилчдад бид талархаж явах ёстой. Энэ мэдээллийг бэлтгэж, зураг хөрөг авсан хүмүүст талархалаа илэрхийлж байна. Би мэдээллийг оруулсан төдий үүрэгтэй. Та бүхэн дээрх УЦС-уудын талаарх товч мэдээллийг таалан соёрхоно уу. 
Гуулингийн УЦС-ын харагдах байдал, түрэлтэт хоолой, станцын барилга

Wednesday, December 27, 2017

Түшиц ханын тогтворшил, бат бэхийн тооцоо /Design of a cantilever wall/

Нимгэн түшиц ханын тооцоо

Түшиц хана нь усны барилгын ажлын гол элемент бөгөөд үүний тооцоог хийж чаддаг байх нь усны барилгын инженерүүдийн үндсэн чадвар юм. Түшиц ханын тухай ном товхимолд чамгүй дурьдсан байдаг. Иргэний барилгад суурийн хана, гүүрт тулц гэх мэт хийцүүд нь түшиц ханын зарчмаар ажиллах учир нилээд эрэлттэй хийц гэж болно. 
Түшиц хана гэж ву вэ гэдгийг Вики дээр хэдэн жилийн өмнө бичиж байснаа санаж байна. Мөн энэ блог дээр Түшиц ханын тухай гээд дэлгэрэнгүй танилцуулга бичсэн байгаа учир шинэ уншигчид уншаарай. Зарим хүмүүс түшиц ханын тооцоог сонирхож байсан учир энэ нийтлэлийг оруулж байна. Энэ бодолт нь усны барилга байгууламж гэдэг хичээлийн семинарын материал юм. 
Түшиц ханын үндсэн хэмжээсийг түшиж буй хөрс, агуулж буй усны гүнээс хамааруулан ойролцоолж тооцох ба тогтворшил, бат бэхийн тооцоогоор нарийвчлана. 
Түшиц ханын түгээмэл төрлүүд ба тэдгээрийн үндсэн хэмжээсүүд
Ингээд нэг бодлого бодноо. 

Thursday, November 2, 2017

Explanations to the 2D thermodynamics of a Mongolian Ger.

Монгол гэрийн доторхи агаарын болон дулааны урсгалын загвар – Дотор болон гадна агаарын бохирдлыг бууруулах боломж

Бид цөөхөн учир Монгол орноо хүчирхэг, тогтвортой хөгжилтэй, аюулгүй амьдрах орчинтой болгохын тулд ажиллаж буй салбар бүртээ чанартай боловсон хүчин байх шаардлагатай. Нэгэнт УБ хотод сууршиж нүүдлийн мал аж ахуйн салбараас хөндийрсөн бол сууршилтай холбоотой мэргэжил, орчин үеийн нийгмийн чухал болсон чиглэлүүдэд амжилттай ажиллахаас л хамаг юм шалтгаална.
Гэрт тавих боломжтой халуунаар үлээдэг зуухны загвар. 
Үүнээс гадна Монгол ахуй уламжлалаа өндөр түвшний шинжлэх ухааний арга аргачлалаар судалж дэлхийд шинэ мэдлэг нэмж басхүү технологи, цоо шинэ бүтээлүүдийг (инноваци) бий болгох боломж байна. Ийм шаардлага ч байна. Үүнтэй холбоотойгоор Монгол гэрийн доторхи агаарын урсгал, дулаан тархалтыг загварчлалын аргаар судалсан судалгааныхаа үр дүнгээс танилцуулъя. Судлах болсон шалтгааны талаар дурьдвал:

Friday, September 15, 2017

Докторын зэрэг хамгаалсан туршлагаасаа /how to complete your Ph.D. in 3 years/

Докторын хөтөлбөрт суралцах зөвлөгөө

Яаж доктор болох вэ?
Докторын судалгааны ажлын сэдвээ яаж сонгох вэ?
Докторын зэргийг хэрхэн амжилттай хамгаалах вэ?
Докторын хөтөлбөрт хэрхэн амжилттай суралцах вэ?
Докторын судалгааны ажлаа яаж хийх вэ?
Яаж эрдэм шинжилгээний өгүүллээ бичиж хэвлүүлэх вэ?
Яаж докторын эрдмийн ажлаа бичих вэ?
гэх мэт асуултын хариултыг эрж буй эрхэм Монгол оюутан таньд өөрийн 3 жилийн туршлагаасаа хуваалцъя гэж бодлоо. Энэ нийтлэлд дээрх асуултуудын хариултыг өөрийн туршлага, ажиллах зарчим дээрээ үндэслэж өгөх учир хүн болгонд тохирохгүй байж магад. 3 жилийн хугацаатай докторын хөтөлбөрт илүү анхаарлаа хандуулсан болно. 4 жилийн эсвэл хичээл заах үүрэгтэй докторын хөтөлбөрийн тухай сайн мэдэхгүй учир тэр тал дээр өгөх зөвлөгөө алга байна. Гэхдээ та доктор оюутан л бол доорхи зөвлөгөө заавал хэрэг болно гэдэгт итгэлтэй байна. 
Инженерийн ухааны докторын зэргээ гардан авах торгон мөч. Энэ мөч та бүхэнд мөн төлөвлөсөн цагтаа ирэх болтугай.